W tym roku obchodzimy 55-lecie podpisania „Konwencji o obszarach wodno-błotnych mających znaczenie międzynarodowe, zwłaszcza jako środowisko życiowe ptactwa wodnego” – tzw. Konwencji Ramsarskiej, które miało miejsce 2 lutego 1971 roku. Do tej pory dokument ten ratyfikowało 171 państw, na których terenie wyznaczono 2372 obszary wodno-błotne o międzynarodowym znaczeniu. Polska stała się jedną ze stron konwencji w 1978 roku i do tej pory na listę wpisano 19 obszarów z terenu naszego kraju, o łącznej powierzchni ponad 150 tys. ha. Stanowią je m.in. tereny parków narodowych (Biebrzańskiego, Ujścia Warty, Poleskiego, Wigierskiego, Tatrzańskiego) oraz rezerwaty przyrody (np. Jezioro Łuknajno, Karaś czy Drużno).

Nadrzędnym celem Konwencji Ramsarskiej jest ochrona oraz utrzymanie w niepogorszonym stanie obszarów wodno-błotnych, będące cennymi siedliskami ptaków. Bardzo istotny aspekt stanowi także podnoszenie świadomości społecznej o roli, jaką spełniają tego rodzaju obszary. Światowy Dzień Mokradeł obchodzimy od 1997 roku, rokrocznie pod innym hasłem.

Leśnicy świetnie wiedzą, że mokradła wspierają nasze wysiłki w walce ze zmianami klimatu. Nadleśnictwo Browsk w Gruszkach w ramach projektu „Adaptacja lasów i leśnictwa do zmian klimatu – mała retencja na terenach nizinnych”, realizowanego z wykorzystaniem środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, uratowało akwen wodny w osadzie leśnej Gnilec. Powstał on w latach 80. XX wieku poprzez spiętrzenie odcinka cieku wodnego Jabłoniówka i składa się z dwóch zbiorników. Dzięki zgromadzonej wodzie, zbiornik przyciąga wiele różnorodnych gatunków zwierząt, będąc jednocześnie siedliskiem licznych płazów oraz ptaków wodnych.

Na terenie naszego nadleśnictwa w ciągu ostatnich miesięcy dostosowaliśmy także 18 oczek wodnych, stanowiących wodopoje dla leśnych zwierząt.

Od 2025 roku uczestniczymy w działaniach przygotowawczych do dwóch projektów, których celem będzie wykonanie ogromnej liczny małych przetamowań na ciekach okresowych na terenie całego Nadleśnictwa Browsk w Gruszkach. Przetamowania te wykonane będą z materiałów naturalnych, obecnych w otoczeniu cieku, dzięki czemu nie będą się wyróżniały ani ingerowały w naturalność siedlisk. Dlaczego uważamy, że działania w takiej formie są potrzebne? Nawet drobne przetamowania na ciekach okresowych, które przenoszą wodę podczas roztopów i deszczów, pozwolą na czasowe zatrzymanie wody w środowisku i spowolnią jej odpływ. Takie przetamowania stanowić będą mikro-retencje, które zwiększą wilgotność siedlisk i wspomagać będą życie wielu gatunków roślin i zwierząt a zastosowane w skali całego nadleśnictwa przynieść mogą ogromne korzyści dla siedlisk. Przygotowując się do realizacji zadania przeprowadziliśmy w 2025 roku szereg warsztatów terenowych, na których wspólnie z naukowcami, praktykami i studentami wypracowywaliśmy metodykę prac, którą w kolejnych latach wykorzystamy do realizacji założeń obu projektów by efekt był jak najlepszy dla przyrody.